In het variété-theater staat een nieuwe actrice, waar half Parijs het over heeft. Nana heet ze. Dat ze niet kan zingen en geen greintje talent voort acteren heeft, geeft niet, want ze heeft andere kwaliteiten. De mannen dingen naar haar gunsten en Nana heeft meerdere minnaars die haar onderhouden, haar appartement betalen, haar japonnen en alles wat ze nodig heeft.

Op een gegeven moment heeft ze zelfs een bankier aan de haak geslagen die een buitenhuis voor haar koopt, terwijl ze tegelijkertijd een graaf om haar vingers heeft gewonden. Als ze hen echter beiden de deur uitzet, komt Nana aan lager wal. Ze woont samen met derderangs acteur Fontan, en hoewel de eerste drie weken leuk waren, begint hij haar daarna te slaan en moet ze de straat op om te werken.

Ze weet zich echter weer omhoog te werken door de graaf opnieuw in haar netten te verstrikken. De graaf installeert haar in een groot huis. Hier leeft Nana in weelde, maar ook in grote verveling. Ze vermaakt zich met andere mannen, maar het geeft haar geen enkele voldoening.

Maar toch verveelde Nana zich dodelijk te midden van haar rijkdom en deze hofhouding. Ze had mannen voor elke minuut van de nacht, en geld zelfs tot in de laden van haar toilettafel tussen de kammen en borstels in. Maar daar was ze niet tevreden mee, ze voelde ergens iets als een leegte, een gat waarvan ze moest gapen. Haar leven sleepte zich doelloos voort, dezelfde saaie uren kwamen steeds weer terug.

Het leven in de fast lane wordt steeds hedonistischer; geld wordt uitgegeven als water en Nana’s gedrag wordt steeds liederlijker. Ze liegt, bedriegt en vernedert en zwelgt in uitspattingen.

Met de mannen met wie Nana omgaat loopt het ook slecht af, de een raakt failliet, de ander steekt zichzelf met een schaar en nog een ander komt in de gevangenis. Ze ruïneren allemaal hun reputatie en hun fortuin, zonder er ooit werkelijk iets voor terug te krijgen, want van Nana hoeven ze niets te verwachten.

Uiteindelijk heeft ze er genoeg van en ze verdwijnt voor een hele tijd, om uiteindelijk weer op te duiken op haar sterfbed.

Historische achtergrond

Nana is het negende deel in de serie over de Rougon-Macquarts, waarmee Emile Zola allerlei lagen in de Franse maatschappij bloot legt. In dit boek gaat het over de onderkant van de maatschappij; de actrices en de prostituees.

Prostitutie werd in de 18e eeuw als een noodzakelijk kwaad gezien. Mannen hadden nu eenmaal hun behoeftes die ze bij hun keurige echtgenotes niet konden uiten. Prostitutie was wel aan regels gebonden en de meisjes moesten geregistreerd staan. Je leest in Nana ook de angst voor de razzia’s van de politie, die op sommige avonden hele groepen meiden tegelijkertijd arresteert.

Het loon van wasmeisjes, actrices en danseresjes was te laag om van te kunnen leven en veel arme vrouwen in Parijs verdienden bij als prostituee. Een gevaarlijk bestaan, waar veel vrouwen aan hun eind kwamen door geweld van een klant, een illegale abortus of de gevolgen van syfilis of teveel alcohol.

Aan de andere kant van het spectrum had je de grote courtisanes, de grandes horizontales, die verkeerden in de hoogste kringen en leefden in weelde. Zij waren vaak gerespecteerde gastvrouwen en gaven de toon aan in de high society.

De overeenkomst tussen deze twee uitersten was de onzekerheid van het bestaan, of je nu op straat leefde of een minnaar uit de hoogste kringen had, elk moment kon je afgedankt worden. Als je nog jong en mooi was, kon je wel een andere minnaar of klant regelen, maar naarmate een vrouw ouder werd, werd dit steeds moeilijker. Ook een grande horizontale kon in bittere armoede eindigen.